Temmuz sonu, ağustos başı... Gençler için yılın en kritik dönemeçlerinden biri. 2025 Yükseköğretim Kurumları Sınavı (YKS) geride kaldı, şimdi sıra geldi tercih yapmaya. Yani aslında hayatın yönünü belirlemeye. Çünkü üniversite tercihi, sadece bir okul seçmek değil; aynı zamanda bir şehir, bir yaşam tarzı, bir meslek ve çoğu zaman bir kimlik seçimi demektir. Bu yüzden tercih süreci, son derece titizlikle ve bilinçli bir şekilde yönetilmelidir.
En büyük hata, “elimde şu kadar puan var, nereye giderim?” diye düşünmek. Oysa soru şöyle olmalı: “Ben ne istiyorum, hedefim ne?” Üniversite tercihi yaparken önce kendinizi tanımalısınız. Hangi alanda mutlu oluyorsunuz? Hangi bölüme ilgi duyuyorsunuz? Sırf puanı yetiyor diye bir bölüme yerleşmek, uzun vadede mutsuzluk getirebilir.
Aile baskısına dikkat
Ne yazık ki hâlâ birçok öğrenci ailesinin istediği bölümü yazıyor. Elbette aile büyüklerinin tecrübeleri değerli ama unutmayın, bu sizin hayatınız. Yarın sabah erkenden kalkıp işine gidecek olan kişi sizsiniz, anneniz ya da babanız değil. Bu yüzden karar verirken mutlaka onların görüşünü alın ama son sözü kendiniz söyleyin.
*
Bazı bölümler bir yıl çok revaçta olur, ertesi yıl unutulur. Örneğin bir dönem psikolojiye yönelim artar, bir başka dönem yazılım mühendisliği moda olur. Oysa önemli olan trendler değil, sizin bu mesleklerle ne kadar örtüştüğünüzdür. Çünkü siz bu işi ömür boyu yapacaksınız. Popülerliğin geçici olduğunu unutmayın.
*
Sadece bölüm değil, üniversite de önemli. Akademik kadro güçlü mü? Erasmus, staj, laboratuvar gibi imkanlar sunuyor mu? Şehir yaşamı nasıl, kampüs ortamı tatmin edici mi? Bunlar da kararınızı doğrudan etkileyebilir. Burs olanaklarını ve yurt imkanlarını da göz ardı etmeyin.
Büyük şehirde mi okumak istiyorsunuz yoksa daha sakin bir Anadolu kentinde mi? Ulaşım, sosyal yaşam, kira fiyatları, güvenlik gibi etkenler göz önünde bulundurulmalı. Tercih edeceğiniz şehir, sizin dört yılınızı şekillendirecek bir yaşam alanı olacak.
*
Bazı bölümlerde ikinci öğretim (akşam eğitimi) seçenekleri mevcut. Bu da önemli bir tercih kriteridir. İkinci öğretim saatleri farklı olduğu için sosyal hayata ve çalışma imkanlarına etkisi olabilir. Karar verirken ders saatlerini ve kişisel programınızı göz önünde bulundurun.
Tercih listesini akıllıca oluşturun
Tercih listenizi yaparken hem garanti bölümler hem de ulaşmak istediğiniz ideal bölümleri yazmalısınız. Listeyi sadece hayallerle ya da sadece garantilerle doldurmak, riski artırabilir. 24 tercihinizi stratejik olarak sıralamak önemli.
Üniversite tercihi, hayatın son kararı değil ama en önemli başlangıçlarından biridir. Bu yolculukta en iyi rehber, kendinizi tanımanız olacaktır. Başkalarının ne dediğine, çevrenin ne düşündüğüne takılmadan; bilgiyle, bilinçle, cesaretle adım atın.
Unutmayın; bir üniversite, bir puan değil... Bir gelecektir.
Ve geleceğiniz, sizin ellerinizde.
