HABER:
UFUK ÇOBAN
Bu veri, Türkiye’de kamu sektöründe yolsuzluk algısının yüksek olduğuna, bizzat raporun da vurguladığı gibi kurumsal, siyasal ve idari yapılarda yolsuzlukla mücadele mekanizmalarının zayıfladığına işaret ediyor.
Uluslararası Şeffaflık Derneği, 2025 yolsuzluk algı endeksini yayımladı. Endekste yolsuzluk, 0 ila 100 arasında derecelendirilirken 0 yolsuzluğun çok yoğun olduğu, 100 ise tamamıyla yolsuzluktan arınmış, temiz bir kamu sektörüne işaret ediyor. 182 ülkeyi kamu sektörü yolsuzluğuna göre sıralayan endekse göre Türkiye geçen yıl 107’nci sırada yer aldığı sıralamada bu yıl 31 puanla 124’üncü oldu. Raporda 50 ülkenin 2012'den bu yana endekste kayda değer biçimde gerilediğine işaret edilerek en sert düşüşlerin yaşandığı ülkeler 31 puanla Türkiye, 40 puanda Macaristan ve 14 puanla Nikaragua oldu. Söz konusu gerilemelerin keskin ve kalıcı olduğu, yolsuzluğun siyasal ve idari yapılara sistematik ve derin biçimde yerleşmesi nedeniyle tersine çevrilmesinin de son derece güç olduğu vurgulanan raporda, “Bu tablo, demokratik gerileme, çatışmalar, kurumsal kırılganlık ve yerleşik patronaj ağlarının beslediği, bütünlüğü korumaya yönelik mekanizmalarda on yıla yayılan yapısal bir zayıflamaya işaret ediyor.” denildi.
Nepal bile Türkiye'den iyi
Türkiye, 2013 yılında 50 puanla en yüksek skorunu elde ettikten sonra, son 10 yılda puan kaybı yaşadı. 2025'te 31 puanla, 2013'ün 19 puan gerisinde kaldı. 2014'te 45, 2015'te 42, 2016'da ise 41 puana düşen Türkiye, 2020'de 40, 2021'de 38, 2022'de 36 puan aldı. 2023 ve 2024'te ise skoru 34 puanda sabitlendi. 2024'te 115'inci sıradan 107'nci sıraya yükseldi. Bu durum, listede daha önce Türkiye'nin önünde olan Belarus, Bosna Hersek, Mısır, Tayland, Panama, Nepal, Cezayir, Sierra Leone gibi ülkelerin puan düşüşünden kaynaklanmıştı. Endeksin 2025 sonuçlarına göre bu ülkelerin Mısır hariç hepsi puanlarını yükselterek Türkiye'nin önüne geçti.
Yolsuzluğun en fazla olduğu ülkeler
Rapora göre, “temiz yönetimin ölçütü” kabul edilen 80 puanın üzerinde kalan ülke sayısı on yıl önce 12 iken bu yıl beşe düştü. İlk beşte yer alan ülkeler 89 puanda Danimarka, 88 puanla Finlandiya, 84 puanda Singapur, 81 puanda Yeni Zelanda ve Norveç oldu. Uluslararası Şeffaflık Örgütü, Venezuela ve Azerbaycan gibi otoriter rejimlerin, “yolsuzluğun sistemik olduğu ve her düzeyde ortaya çıktığı” gerekçesiyle genellikle listenin en alt sıralarında yer aldığını belirtti. Son endekste ülkelerin üçte ikisinden fazlası 50 puanın altında kaldı. Rapora göre bu durum, dünyanın büyük bölümünde ciddi yolsuzluk sorunları bulunduğuna işaret ediyor. 25 puanın altında kalan ülkelerin çoğunun çatışmalardan etkilenen ve son derece baskıcı rejimlere sahip olduğu belirtilirken, Libya, Yemen ve Eritre'nin 13 puan aldığı; Somali ve Güney Sudan'ın ise 9 puanla listenin en alt sıralarında yer aldığı kaydedildi.
