ABD'deki Columbia Üniversitesi'nden yer bilimciler, Afrika kıtasındaki tektonik yarılmanın sanılandan çok daha ileri bir aşamaya ulaştığını ve yer kabuğunun kritik bir eşiği aşarak yeni bir okyanus oluşturma sürecine girdiğini ortaya koydu.
Kenya ve Etiyopya boyunca yüzlerce kilometre uzanan Turkana Yarığı’ndaki sismik verileri inceleyen araştırmacılar, kıta kabuğunun kalınlığını analiz etti. Normalde fay hatlarının kenarlarında 35 kilometreyi aşan kabuk kalınlığının, çöküntünün merkezinde 13 kilometreye kadar düştüğü belirlendi.
Jeolojide 15 kilometrenin altına inen kabuk kalınlığının geri dönülemez bir ayrılma evresini işaret ettiğini söyleyen Columbia Üniversitesi'nden jeobilimci Christian Rowan, kabuk inceldikçe direncin zayıfladığını ve yarılmanın hızlandığını vurguladı.
Süreç tamamlandığında, ana kıtayı oluşturan Nubya levhası ile doğu kıyısı ve Madagaskar'ı kapsayan Somali levhasının tamamen birbirinden ayrılacağı bildirildi. Açılan devasa fay çöküntüsüne magmanın yerleşerek yeni bir deniz tabanı oluşturacağı ve Hint Okyanusu sularının bu yarığa dolmasıyla kıtalar arasında yeni bir okyanusun doğacağı kaydedildi.
Araştırma, bölgenin erken insanlık tarihindeki yerine dair de yeni veriler sundu. Turkana Yarığı’ndaki hızlı kabuk incelmesinin yaklaşık 4 milyon yıl önce başladığını saptayan uzmanlar; yoğun tortul birikiminin, ilk insan fosillerinin milyonlarca yıl boyunca bozulmadan korunmasını sağlayan mükemmel jeolojik koşulları yarattığını belirtti. Bölgenin sanılanın aksine tek başına evrimin merkezi olmayabileceği ancak jeolojik yapısı sayesinde fosilleri en iyi saklayan doğal arşive dönüştüğü aktarıldı.
DHA
